Ana içeriğe atla

Ağır Metal Kirliliği ve Kenevirin (Cannabis sativa L.) Fitoremediasyon Yönteminde Kullanılabilirliği [Makale]

Çevre Sağlığı

Kenevir ve Çevre Sağlığı: Ekosistem Dostu Bir Bitki

Kenevir ve Çevre Sağlığı: Ekosistem Dostu Bir Bitki | Kenevir Birliği
Kenevir, sürdürülebilir tarım ve çevre sağlığı açısından son yıllarda giderek daha fazla dikkat çeken bir bitkidir. Hem yetiştirilmesi sırasında çevreye sağladığı faydalar hem de doğaya zarar vermeyen ürünler sunması, keneviri ekolojik döngülerde önemli bir aktör haline getirmektedir. 

Kenevirin çevre sağlığına olan katkıları:

1. Su Tüketiminin Azaltılması

Kenevir, tarımsal üretimde önemli bir sorun olan su tüketimi açısından oldukça avantajlı bir bitkidir. Geleneksel tarım ürünleriyle kıyaslandığında çok daha az su ile yetiştirilebilmesi, özellikle su kaynaklarının hızla tükendiği günümüz dünyasında büyük bir avantaj sağlar. Bu özelliği sayesinde, su kıtlığı yaşanan bölgelerde sürdürülebilir tarım için bir çözüm sunabilir.

2. Kimyasal Kullanımı Azaltması

Kenevirin yetiştirilmesi sırasında: 
     》Gübre ihtiyacı minimum düzeydedir. 
     》Böcek ilacı (pestisit) kullanılmasına gerek yoktur, çünkü kenevir doğal olarak zararlılara karşı dayanıklı bir bitkidir. 
Bu durum, tarımda kullanılan kimyasalların toprağa, su kaynaklarına ve dolaylı olarak insan sağlığına verdiği zararı azaltır. Daha az kimyasal madde kullanımı, çevre kirliliğiyle mücadelede önemli bir adımdır.

3. Fitoremediasyon ile Toprağı Temizleme Yeteneği

Kenevir, fitoremediasyon adı verilen bitkisel iyileştirme yöntemiyle kirlenmiş toprakları temizleyebilme özelliğine sahiptir. Bu yöntemle kenevir, topraktaki ağır metaller ve diğer toksik maddeleri absorbe ederek çevreyi temizler. Örneğin, Çernobil nükleer felaketi sonrasında toprağı temizlemek için kenevir başarıyla kullanılmıştır. Bu özellik, keneviri sanayi bölgeleri veya ağır metal kirliliği bulunan alanlar için ideal bir rehabilitasyon bitkisi yapmaktadır.

4. Havayı Temizleme ve Karbon Emisyonunu Azaltma

Kenevir, büyüme sürecinde büyük miktarda karbondioksit (CO2) emer ve bu da karbon ayak izini azaltmaya yardımcı olur. Araştırmalara göre, bir hektar kenevir, bir hektar ormandan daha fazla CO2 emebilir. Bu özelliği, kenevirin iklim değişikliğiyle mücadelede güçlü bir araç olabileceğini göstermektedir.

5. Biyobozunur ve Sürdürülebilir Ürünler

Kenevirden elde edilen ürünler, doğaya zarar vermeyen biyobozunur özelliklere sahiptir. Plastik, tekstil, kağıt ve inşaat malzemeleri gibi birçok alanda kenevir kullanılarak çevre dostu alternatifler üretilebilir. Örneğin:
    》Kenevir plastiği, hızlı bir şekilde doğada çözünür. 
    》Kenevir kağıdı, ağaçlara kıyasla daha az çevresel etkilerle üretilebilir. Dahası, kenevir kağıdı defalarca geri dönüştürülebilir.

6. Toprak Yapısını Güçlendirme

Kenevirin kök sistemi oldukça geniş ve güçlüdür. Bu kökler, toprak erozyonunu önler ve toprağın yapısını iyileştirir. Aynı zamanda, toprağa organik madde kazandırarak tarımsal verimliliği artırır. Kenevirin hasadı sonrasında toprakta kalan kökler, biyolojik çeşitliliği destekleyen bir yaşam alanı sağlar.

7. Enerji Tasarrufu ve Yenilenebilir Enerji Üretimi

Kenevir, biyoyakıt üretiminde kullanılabilecek bir bitkidir. Kenevirden elde edilen biyodizel ve biyokütle enerji kaynakları, fosil yakıtların yerini alabilecek sürdürülebilir alternatiflerdir. Bu, hem karbon emisyonlarını azaltır hem de enerji üretimi için yenilenebilir bir seçenek sunar.

Çevre Sağlığı İçin Kenevirin Önemi

Kenevir, çevre dostu bir tarım ve üretim sürecine sahip olmasının yanı sıra, toprağı ve havayı temizleyerek ekosistemler üzerinde olumlu etkiler sağlar. Az su kullanımı, kimyasal azaltımı, fitoremediasyon yeteneği, biyobozunur ürünler sunması ve yenilenebilir enerji kaynakları üretimi gibi birçok avantaja sahip olan kenevir, sürdürülebilir bir gelecek için kritik bir bitki olarak öne çıkmaktadır. 

Daha geniş çapta benimsenmesi durumunda, kenevir hem çevre sağlığını koruma hem de ekolojik dengeleri iyileştirme açısından büyük bir potansiyele sahiptir. Bu nedenle, kenevirin çevresel faydalarının daha iyi anlaşılması ve teşvik edilmesi, çevre politikaları ve sürdürülebilir kalkınma hedefleri açısından önemli bir adım olacaktır.


ÖNERİLEN MAKALELER

Çevre Sağlığının İyileştirilmesinde Kenevirin (Cannabis sativa L.) Kullanımı Rıza PASLI, Selim AYTAÇ, Derya AKSOY
🔹️Çevre Sağlığının İyileştirilmesinde Kenevirin (Cannabis sativa L.) Kullanımı
Rıza PASLI, Selim AYTAÇ, Derya AKSOY
2. Uluslararası 19 Mayıs Yenilikçi Bilimsel Yaklaşımlar Kongresi, 2019
 

Ağır Metal Kirliliği ve Kenevir Bitkisinin (Cannabis sativa L.) Fitoremediasyon Yönteminde Kullanılabilirliği
🔹️Ağır Metal Kirliliği ve Kenevir Bitkisinin (Cannabis sativa L.) Fitoremediasyon Yönteminde Kullanılabilirliği
Rıza PASLI, Selim AYTAÇ, Derya AKSOY
2. Uluslararası 19 Mayıs Yenilikçi Bilimsel Yaklaşımlar Kongresi, 2019
 

Görsel Tasarımlar © KENEVİR BİRLİĞİ
 

En çok okunan yayınlar

Amasya'nın Kenevir Üreticisine Bilgilendirme

Amasya'nın Kenevir Üreticisine Bilgilendirme Amasya'nın Gümüşhacıköy ilçesinde kenevir üretimi yapan üreticiler, kenevir verimini arttırmak için bilgilendirildi. Amasya’da S.S. Gümüşhacıköy İp Sicim Urgan Küçük Sanat Kooperatifi Başkanı Ümit Yetişir, Kenevir Üretimini canlandırmak için üreticileri bilgilendirmeye devam ediyor. Başkan Yetişir sosyal medya hesabından yaptığı paylaşımda şu ifadelere yer verdi. Amasya'nın Gümüşhacıköy ilçesinde yer alan kendir (kenevir) fabrikası, Türkiye'de kenevir endüstrisinin yeniden canlandırılması ve geliştirilmesinde kritik bir rol oynuyor. Bu rolü birkaç ana başlık altında ele alabiliriz: Kenevir Üretimini Canlandırma Fabrika, kenevir tarımını teşvik eden bir merkez görevi görüyor. Türkiye'de uzun yıllar boyunca kısıtlamalar ve ekonomik zorluklar nedeniyle unutulmaya yüz tutan kenevir tarımının yeniden canlanması için çiftçilerle sözleşmeli üretim yapıyor. Bu sayede çiftçilere pazarlama ve gelir garantisi sunarak kenevir ekimin...

Kenevir Tarımı - Bölüm 7 (Kenevir Tarımı Kitabı)

7. Kenevir Tarımı 7.1. İklim İstekleri Kenevir, geniş bir adaptasyon kabiliyetine sahiptir. Bu nedenle ılık iklim kuşağından subtropik iklim kuşağına kadar yayılmış bir bitkidir. Kenevir ülkemizde yazlık olarak yetiştirilmektedir. Ekim öncesi yağış ihtiyacı fazladır. Hafif donlara karşı dayanıklı olan kenevir, ilkbahar geç donlarına karşı hassas olduğundan, -5 °C’den daha düşük sıcaklıklarda zarar görür. Tohum üretimi için sıfır derecenin altında olmayan asgari beş aylık ve lif için ise dört aylık bir gelişme periyoduna ihtiyacı vardır. Karadeniz Bölgesi sahil kuşağı için nisan ayının 10-30 arasında, İç ve Geçit bölgelerde mart ayı sonunda, nisan başında ekim gerçekleştirilmelidir. Karadeniz kıyı şeridi gibi nemli olan bölgelerde rahatlıkla yetiştirilir fakat kurak bölgelerde sulama yapmak şartıyla yetiştirilebilir. Kenevir bitkisi lif üretimi için 4 aylık, tohum için ise 5 aylık bir yetişme süresine ihtiyaç duymaktadır, özellikle Karadeniz gibi yağışlı ve nemli bölgelerimizde iyi bir ...

Kenevir Liflerinin Eldesi, Karakteristik Özellikleri ve Tekstil Endüstrisindeki Uygulamaları [Makale]

KENEVİR LİFLERİNİN ELDESİ, KARAKTERİSTİK ÖZELLİKLERİ VE TEKSTİL ENDÜSTRİSİNDEKİ UYGULAMALARI Seher KAYA, Eren ÖNER Mehmet Akif Ersoy Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü Dergisi Yıl 2020, Cilt: 11, Sayı: 1, 108 - 123, 03.06.2020 https://doi.org/10.29048/makufebed.693406 Derleme Makalesi ÖZ Kenevir, yenilenebilir ve sürdürülebilir karakterde ve çok amaçlı bir ürün olması sebebiyle bilimsel, sektörel ve ekonomik yönlerden günden güne önem kazanan bir malzeme olmaktadır. Esasında kenevir bitkisi insanlık tarihi boyunca kullanılmış en eski lif bitkilerinden birisidir. Buna karşın kenevir üretimi, esrar eldesinde kullanılabilmesi ve zamanla sentetik liflerin yaygınlaşması sebebiyle küresel anlamda gerilemiş ve ülkemizde ise bitme noktasına gelmiştir. Tekstil, ilaç, kâğıt, biyoyakıt, kozmetik ve otomotiv gibi birçok farklı sektörde oldukça geniş bir kullanım alanı olan kenevir, petrol ve petrokimyanın kullanıldığı her alanda alternatif olan, üstün özelliklere sahip bir bitkidir. Ayrıca k...

Kenevirin Morfolojisi - Bölüm 6 (Kenevir Tarımı Kitabı)

6. Kenevirin Morfolojisi Kenevir, ince, dik ve uzun gövdesiyle yetiştirme amacına göre az veya çok dallanabilen tek yıllık, otsu bir bitkidir.  6.1. Kök Kenevir kazık kök sistemine sahiptir. Ana bir kazık kök ile bundan çıkan ikincil ve yan köklerden oluşmaktadır. Kazık kökler uygun nem ve toprak koşulları altında 3 - 4 m derinliğe kadar inebilir. Kök sistemi, toprağın 15-20 cm altından itibaren ağ şeklinde yayılmıştır. Güçlü kökleri toprağın derinlemesine doğru iner. Bununla birlikte, toprak koşulları olumsuz olursa, ana kök kısa kalır, yan kökler daha fazla gelişir. Resim 13. Kenevir Kök Resim 14. Kenevir Kök 6.2. Sap Kenevir sapları sert, otsu bir yapıya sahip olup beyaz olan odun kısmını, yeşil bir kabuk sarmıştır. Yetiştiği çevreye ve çeşidine bağlı olarak çapı 4-20 mm arasında, uzunluğu ise 1-6 m arasında değişebilmektedir. Boy, erkek kenevirlerde dişilere göre daha uzundur. İlk gelişme döneminde usareli olan kenevir sapları, yaşlandıkça odunlaşmaktadır. Sapın kesiti, hipokot...

Türkiye’nin İlk Kenevir Fabrikası 40 Yıl Sonra Yeniden Üretimde [Video]

Türkiye’nin yüzde 100 kenevirden iplik üretimi gerçekleştiren tek tesisi olan Amasya’daki Gümüşhacıköy Kenevir Fabrikası, 40 yıl sonra devletin desteğiyle yeniden ayağa kaldırılarak faaliyete başladı. Pas tutup üzerlerini örümcek ağı saran tesisteki İtalyan marka makineler elden geçirilip Orta Karadeniz Kalkınma Ajansı’ndan (OKA) sağlanan kaynakla ekonomiye kazandırıldı. Dönemin en modern tekstil makineleri şalter kapatmıştı 1970 yılında faaliyete başlayan Gümüşhacıköy İp Sicim Urgan Küçük Sanat Kooperatifi el işçiliği ile kenevir ürünleri üretirken işleri büyüterek 1984 yılında kenevir elyafından ip üretmek amacıyla bir fabrika kurdu. Dönemin Tarım ve Köyişleri Bakanının da katıldığı törenle açılan fabrikanın ihtiyaç duyduğu kenevir, Vezirköprü, Hamamözü, Merzifon ve Gümüşhacıköy’den tedarik ediliyordu. Yörede ekili kenevirlerin işlenmesiyle ilk yıllar adından söz ettiren tesiste yüzden fazla kişi istihdam edildi. Ancak sonrasında ham maddenin azalması ve sermayesinin yetersizliği ned...

Endüstriyel Kenevir ve Kullanım Alanları - Bölüm 3 (Kenevir Tarımı Kitabı)

3. Endüstriyel Kenevir ve Kullanım Alanları Kenevir doğal olarak THC içerir ve dioik bir bitki olup, gün uzunluğu, sıcaklık gibi çevre koşullarına çok duyarlı bir bitkidir. Değişen çevre koşullarına göre farklı gelişim şekli ve tepki gösterir. Bu sebeple, kenevirden yararlanma beklentisine göre; farklı ortam ve koşullar altında yetiştirmek suretiyle beklenen fayda sağlanmaktadır. Lif amaçlı (sık yetiştirilen) kenevirde Tetrahidrokannabinol (THC) oranı düşük kalırken seyrek yetiştirilen, gün ışığını çok alan, hatta ek ışık kaynağı altında yetiştirilen aynı kenevir genotipinden birkaç katı oranda THC alınabilmektedir. Tablo 2. Endüstriyel Kenevirin Modern Kullanım Alanları Kenevir üzerine yapılan araştırmalar, yetiştirme tekniği, tekstil sektörü, biyopolimer - biyoplastik ve çeşit ıslahı konularında yoğunlaşmaktadır. Bugüne kadar Avrupa’da tescil edilen 69 kenevir çeşidinin yarıya yakını son 10 yılda gerçekleştirilmiştir. Tescil edilen çeşitlerin çoğunluğu monoik (hermafrodit) çeşitlerdi...

Kenevir Yetiştiriciliği ve Kontrolü Hakkında Yönetmelik

KENEVİR YETİŞTİRİCİLİĞİ VE KONTROLÜ HAKKINDA YÖNETMELİK BİRİNCİ BÖLÜM Amaç, Kapsam, Dayanak ve Tanımlar Amaç MADDE 1 – (1) Bu Yönetmeliğin amacı, kenevire bağlı uyuşturucu madde üretiminin engellenmesinin sağlanması için izinli kenevir yetiştiriciliğine ve izinsiz kenevir yetiştiriciliğine dair yapılacak işlemlere ilişkin usul ve esasların belirlenmesidir. Kapsam MADDE 2 – (1) Bu Yönetmelik, kenevir yetiştiriciliği yapılmasına izin verilecek il ve ilçelerin tespitine, yetiştiricilik izinlerinin verilmesine, izinli ve izinsiz kenevir yetiştiriciliğine yönelik uygulanacak işlemler ile gerekli kontrollere ve bu kontrollerde görev alacak personelin niteliklerine yönelik hükümleri kapsar. Dayanak MADDE 3 – (1) Bu Yönetmelik; 3/6/2011 tarihli ve 639 sayılı Gıda, Tarım ve Hayvancılık Bakanlığının Teşkilat ve Görevleri Hakkında Kanun Hükmünde Kararnamenin 28 inci maddesi ile 12/6/1933 tarihli ve 2313 sayılı Uyuşturucu Maddelerin Murakabesi Hakkında Kanunun 23 üncü maddesine dayanılarak hazı...

Türkiye’de Kenevir Yetiştiriciliğinin Ekonomik Olarak Yapılabilirliği: Samsun İli Vezirköprü İlçesi Örneği [Makale]

TÜRKİYE’DE KENEVİR YETİŞTİRİCİLİĞİNİN EKONOMİK OLARAK YAPILABİLİRLİĞİ: SAMSUN İLİ VEZİRKÖPRÜ İLÇESİ ÖRNEĞİ Mehmet AYDOĞAN, Yunus Emre TERZİ, Şahin GİZLENCİ, Mustafa ACAR, Alpay ESEN, Hüseyin MERAL Anadolu Tarım Bilimleri Dergisi Yıl 2020, Cilt 35, Sayı 1, 35 - 50, 14.02.2020 Araştırma Makalesi ÖZ Bu çalışma endüstriyel kenevir yetiştiriciliğinin ekonomik olarak yapılabilirliğini ortaya koymak amacıyla yapılmıştır. Araştırmanın ana materyalini Vezirköprü ilçesinde gayeli olarak seçilen 15 kenevir işletmesinden anket ve mülakat yoluyla elde edilen veriler oluşturmaktadır. Analizlerde kullanılan veriler 2018 - 2019 üretim sezonunu kapsamaktadır. Kenevir işletmeleri, kenevir üretim amaçlarına göre gruplara ayrılmış ve birim alandan elde ettikleri kâr açısından karşılaştırılmıştır. Dünya ve Türkiye kenevir ekim alanları ile ithalatındaki gelecek dönemli öngörülerin yapılmasında çift üstel düzeltme yönteminden yararlanılmıştır. Araştırmada, Vezirköprü ilçesinde kenevir tarımının; aynı bitkid...