Ana içeriğe atla

Ağır Metal Kirliliği ve Kenevirin (Cannabis sativa L.) Fitoremediasyon Yönteminde Kullanılabilirliği [Makale]

Samsun'da Kenevir Projelerinin Tanıtım Toplantısı Yapıldı [3 Video]

("Her Yönüyle Kenevir" Proje Tanıtımı ve Kapanış Programı videosu sayfanın en altında yer almaktadır. )

Ondokuz Mayıs Üniversitesi (OMÜ) ev sahipliğinde “Kenevir Araştırma Merkezi Projesi: Kenevir Ürünleri Test Merkezi ve Veri Platformlarının Oluşturulması” ve “Lifli Bitkiler Üretim ve İşleme Kompleksi” projelerinin tanıtım toplantısında geleceğin en stratejik ürünleri arasında gösterilen kenevir, masaya yatırıldı.

OMÜ ev sahipliğinde düzenlenen Kenevir Araştırma Merkezi Projesi: Kenevir Ürünleri Test Merkezi ve Veri Platformlarının Oluşturulması ile Lifli Bitkiler Üretim ve İşleme Kompleksi isimli DOKAP BKI destekli projelerin tanıtım-kapanış toplantısı Atatürk Kongre ve Kültür Merkezi’nde yapıldı. Toplantıda Türkiye’deki kenevir sektörünün güncel durumu ortaya konulup, sektörün gelişmesi, sorunların ve çözüm önerilerinin tartışılmasının yanı sıra stratejik önemi de görüşüldü.

“Kenevir alanında patent sayısı 21’e yükseldi”

Programın açılışında konuşan OMÜ Rektörü Prof. Dr. Yavuz Ünal, "Kenevir, çevrenin konuşulduğu, iklim değişikliğinin konuşulduğu, sağlığın konuşulduğu, aklınıza ne gelirse merkeze oturan gerçekten stratejik bir ürün. Sağlıkta çok kısa sürede çok somut sonuçlar alınabiliyor. Malzeme olarak baktığınızda aynı şeyi malzemede görebiliyorsunuz. Aslında üretiminin engellenmesi de stratejik bir karar. Şüphesiz bunun farklı nedenleri var. Yani uyuşturucu ve benzeri amaçlarla istismarının başka amaçlarla kullanımının bunda etkisi var. Belki de gerekçe olarak kullanıldı. OMÜ’de bir enstitü kuruluyor. Cumhurbaşkanımızın öngörüsüyle bir dünya lideri vizyonuyla ortaya koyduğu bir hedef var. Bu ürün stratejik bir ürün ve biz bu ürünü bütün yönleriyle hayata kazandıracağız. Bütün yönleriyle biz bundan istifade edeceğiz. Toplumuz istifade edecek bundan. 2019’daki bu vizyon, 2020’de gerçekten büyük oranda Samsun merkez gösterildiği için yatırım yapıyor. İşçi, çiftçi yatırım yapıyor. Ancak endüstriyel bir ürüne dönüşmediği için ya da her tarafta burada üreticinin kazanmadığı için ekonomik bir ürüne dönüşmediği için bir yıl içerisinde yüzde 93 oranında üretim terk ediliyor. Bizim bir kültürümüz var. Samsun’da yaklaşık 150 yıllık bir tarihi var. Bilinen bir tarihi var. Bunun kılık kıyafette, tekstilde çok rahatlıkla kullanıldığını görüyoruz. Günlük araç, alet, edevat burada kullanıldığını görüyoruz. Gemi sektöründe ciddi anlamda kullanıldığını görüyoruz ve benzeri. Dolayısıyla bunun stratejik bir öncelik tanımlamasıyla biz 2021’de bir öncelikli alan projesi açıkladık ve destekleyeceğiz diye üniversite ilk etapta 22 projeyle bir çıkış yaptı. Arkasından bir 10 proje daha katıldı. Sadece kenevir konusunda yapılan 34 proje. 2 yıl içerisinde ortaya çıkan. Ama bunun ilginç tarafı şuydu. 22 projeden 9 tane patent başvurusu oldu. 3 tanesi burada ticarileştirildi. 2020’de sıfır olan patent sayısı 2021’de 10, 2022’de 21 oldu” dedi.

“OMÜ kenevir alanında tarihi bir misyon üstlendi”

Kenevirin sanayiden, tekstile tekstilden sağlık alanına olmak üzere birçok alanda kullanılması için tarihi bir misyon üstlendiklerini dile getiren Rektör Ünal, “Kenevirin gerçekten endüstriyel bir ürüne dönüştürülmesi gerekiyor. Eğer dönüştürülebilirse, daha doğrusu süreç yönetilebilirse bu olacak zaten. Üniversite, tarihi bir misyon üstlendi. Yani genellikle üniversite-sanayi buluşması bir jargon olarak kullanılan bir beyandır. Üniversite-sanayinin buluşmasının, çay içme faslını geçtiğini, artık yeni bir bağlamda ve görevlerin tanımlanmak suretiyle kim ne yapacak, kim nerede duracak, ne kadar katkı sağlayacak görevler tanımlanmak suretiyle yeni bir süreç yönetimi ortaya konulması gerekiyor. Sektör temsilcilerinin burada olması bizi cesaretlendiriyor. Çünkü alıcısı varsa bir şeyin değeri var. Eğer alıcısı yoksa bunun enflasyonu var. İlgi bunun alıcısının var olduğunu gösteriyor. Amasız ve fakatsız bir şekilde biz her türlü AR-GE’nize talibiz. Temelde hedeflenen şey herkesin kazanması. Birinin değil herkesin kazanması. Burada üreticinin de kazanması gerekiyor. Çiftçinin de kazanması gerekiyor. Toplumun da buradan kazanması gerekiyor. Yatırım yapanın da kazanması gerekiyor. Eğer bu denge sağlanabilirse bir ekosistemin oluşturulması, bir kültürün oluşturulması kültür oluşturduktan sonra da doğal sürecine girecektir. Bundan sonra talibini kendisi üretecektir. Böyle bir süreç yaşanıyor” diye konuştu.

DOKAP Başkanı Gültekin: “Kenevir uzay sanayinde bile konu ediliyor”

Gelişmiş ülkelerin keneviri uzay sanayinde bile kullanmak için çalışmalar gerçekleştirdiğini ifade eden DOKAP Başkanı Hakan Gültekin, “Bugünkü rakamlarla 30 milyon 500 bin liralık yani 2024 rakamlarıyla iki tane projenin desteklenmesini uygun gördük. Bu gıdaya konu olacak, bu kozmetiğe konu olacak, otomotiv sektöründe, inşaat sektöründe, ilaç sanayinde, her yere konu olacak bir bitki. 70’li yıllarda, 80’li, 90’lı yıllarda bir yasak. Gelişmiş ülkelerde bu yasak uygulanıyor. Gelişmiş ülkelerde özellikle lifli bitkilerle ilgili, kendir kenevir ile ilgili uzay sanayine kadar birçok yerde konu ettiler. OMÜ’nün yaptığı bu çalışma çok hızlı gitmekle ilgili hani vitesi 2’ye 3’e 4’e atmakla ilgili önemli bir sürecin başlangıcı ve devamı var. Başlanıldı, yola çıkıldı, çıktılarını görüyoruz. Özellikle endüstriyel olarak Samsun’da farklı yatırımlarla ilgili süreçler var. Bunlar hepsi çok önemli şeyler, çok kıymetli şeyler. Bizler de bu konuyla ilgili özellikle sürdürülebilirliğinin olması bizim için de çok kıymetli” şeklinde konuştu.

Müdür Sağlam, “Kenevir üretim alanlarına torbacılar almasın diye ‘endüstriyel üründür’ yazacağız”

Kolluk kuvvetleri ile yapılan çalışmalar sonucu bazı uyuşturucu tacirlerinin kenevir tarlalarından lifli bitki aldığını tespit ettiklerini vurgulayan Samsun İl Tarım ve Orman Müdürü İbrahim Sağlam, “Samsun deyince Türkiye’de Kenevir’in ana vatanı akla gelir. Tabii kenevir dediğimizde bütün herkesin aklına ilk gelen ne sanayisiydi ne bir şeydi, uyuşturucuydu. Kolluk kuvvetiyle beraber denetimler de yapıyoruz. Kolluk bir konu getirdi. Dediler ki torbacıların yaptığı şeyde bizim endüstriyel kenevirde ürettiklerimizden almışlar. Mal diyor ellerinde kalmış. Bu büyük bir gelişme. Biz de şunu yapacağız. Bu ürün endüstriyel kenevirdir. Yazacağız bunu. Niye? Onlar da zarar etmesinler çalıştıklarında kendi işlerine baksınlar. Biz bunu kesinlikle Türkiye’de sadece tekstilde değil, otomotivde, ilaç sanayinde selülözde ve birçok sektörde kullanılabilir hale getireceğiz” ifadelerini kullandı.


Prof. Dr. Aytaç: “Hayatımızın içerisinde kenevir ile ilgili ürünlerin daha çok yer almasını beklemekteyiz”

Projelerin ve kenevirin önemini aktaran Kenevir Araştırmaları Enstitüsü Müdürü Prof. Dr. Selim Aytaç ise “Bilindiği gibi 2030 yılı Yeşil Mutabakatın devreye geçiş yılıdır. Birkaç yıl önce Paris İklim Anlaşmasına imza attık. Bundan dolayı Kenevire olan ilgi önümüzdeki yıllarda daha çok artacaktır ve bununla ilgili hayatımızın içerisinde kenevir ile ilgili ürünlerin daha çok yer almasını beklemekteyiz. Ülke olarak bu pazarın bu pastanın içerisinden pay almanın yönü 2023 yılında olduğunu düşünürsek çok az bir zamanımız kaldı. Bununla ilgili hem kamu olarak hem özel olarak özel sektör olarak kenevire olan ilgimizi ve bununla ilgili ürün platformlarımızı bir an önce oluşturup devreye geçirmeliyiz” açıklamasında bulundu.

Kenevir Araştırma Merkezi Projesi: Kenevir Ürünleri Test Merkezi ve Veri Platformlarının Oluşturulması” ve “Lifli Bitkiler Üretim ve İşleme Kompleksi Projeleri Kapanışı ve Sektör Buluşması Toplantısı, verilen hediyelerin ardından son buldu.

27 Haziran 2024

1. Video (Üstte): Samsun Canlı Haber 

Haber & Foto Kaynak: İhlas Haber Ajansı 
 


OMÜ’de Yeşil Hazine Kenevire Dair Vizyoner Projeler Tanıtıldı

2. Video: Ondokuz Mayıs Üniversitesi



"Her Yönüyle Kenevir" Proje Tanıtımı ve Kapanış Programı

3. Video: Ondokuz Mayıs Üniversitesi 
  

En çok okunan yayınlar

Kenevir Tarımı - Bölüm 7 (Kenevir Tarımı Kitabı)

7. Kenevir Tarımı 7.1. İklim İstekleri Kenevir, geniş bir adaptasyon kabiliyetine sahiptir. Bu nedenle ılık iklim kuşağından subtropik iklim kuşağına kadar yayılmış bir bitkidir. Kenevir ülkemizde yazlık olarak yetiştirilmektedir. Ekim öncesi yağış ihtiyacı fazladır. Hafif donlara karşı dayanıklı olan kenevir, ilkbahar geç donlarına karşı hassas olduğundan, -5 °C’den daha düşük sıcaklıklarda zarar görür. Tohum üretimi için sıfır derecenin altında olmayan asgari beş aylık ve lif için ise dört aylık bir gelişme periyoduna ihtiyacı vardır. Karadeniz Bölgesi sahil kuşağı için nisan ayının 10-30 arasında, İç ve Geçit bölgelerde mart ayı sonunda, nisan başında ekim gerçekleştirilmelidir. Karadeniz kıyı şeridi gibi nemli olan bölgelerde rahatlıkla yetiştirilir fakat kurak bölgelerde sulama yapmak şartıyla yetiştirilebilir. Kenevir bitkisi lif üretimi için 4 aylık, tohum için ise 5 aylık bir yetişme süresine ihtiyaç duymaktadır, özellikle Karadeniz gibi yağışlı ve nemli bölgelerimizde iyi bir ...

Kenevirin Sistematiği ve Alt Türleri - Bölüm 5 (Kenevir Tarımı Kitabı)

5. Kenevirin Sistematiği ve Alt Türleri Her ne kadar taksonomistlerle tam bir uyum içerisinde olmasa da kenevir, Cannabinaceae familyası içerisinde Cannabis cinsi içerisinde tek türdür. • Takım : Urticales  • Familya : Cannabinaceae  • Cins : Cannabis  Kenevir sistematik bakımdan aşağıdaki varyetelere sahiptir: • Cannabis sativa var. vulgaris L. (Kültürü yapılan kenevir)  • Cannabis sativa var. indica Lam. (Hint keneviri)  • Cannabis sativa subvar. gigantica (Dev cüsseli kenevir)  • Cannabis sativa var. ruderalis (Yabani kenevir)  Kültürü yapılan kenevir bitkisi diploid yapıda ve 20 kromozomludur. Resim 12. Kenevir Türleri Çok sayıda alt türü bulunan kenevirin, Cannabis sativa L. ssp. vulgaris geçmişte elyaf üretimi için kullanılmaktaydı. Cannabis sativa L. indica alt türü ise daha çok THC içerdiği için narkotik amaçla kullanılmıştır. Doğada kendiliğinden yetişen yabani kenevir ise Cannabis sativa L. ruderalis ’tir. Ancak taksonomik olarak b...

Tıbbi Kenevir Eczanelere Geliyor: Türkiye’de Yeni Bir Dönem Başlıyor!

Aşağıdaki 4 Temmuz 2025 tarihli " Tıbbi Kenevir Eczanelere Geliyor: Türkiye’de Yeni Bir Dönem Başlıyor! " başlıklı haber yazısı, TibbiKenevir.com sitesinden alıntı yapılmıştır. Türkiye'de tıbbi kenevirin geleceği için tarihi bir adım atıldı! Uzun süredir beklenen ve büyük bir merakla takip edilen  tıbbi kenevir in eczanelerde satışını öngören yasa tasarısı, 3 Temmuz 2025 tarihinde Türkiye Büyük Millet Meclisi (TBMM) Sağlık, Aile, Çalışma ve Sosyal İşler Komisyonu'ndan geçerek önemli bir aşamayı geride bıraktı. Bu gelişme, hem hastalar hem de sağlık sektörü için yeni bir dönemin kapılarını aralıyor. Yasa Tasarısı Ne Getiriyor? Temel Hükümler Komisyondan geçen " Sağlıkla İlgili Bazı Kanunlarda ve 663 Sayılı Kanun Hükmünde Kararnamede Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun Teklifi ", tıbbi kenevirin kontrollü bir şekilde sağlık sistemine entegrasyonunu hedefliyor. Tasarının ana hatları şu şekilde özetlenebilir: • Eczanelerde Reçeteli Satış : En önemli değişiklikle...

Kenevir Liflerinin Eldesi, Karakteristik Özellikleri ve Tekstil Endüstrisindeki Uygulamaları [Makale]

KENEVİR LİFLERİNİN ELDESİ, KARAKTERİSTİK ÖZELLİKLERİ VE TEKSTİL ENDÜSTRİSİNDEKİ UYGULAMALARI Seher KAYA, Eren ÖNER Mehmet Akif Ersoy Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü Dergisi Yıl 2020, Cilt: 11, Sayı: 1, 108 - 123, 03.06.2020 https://doi.org/10.29048/makufebed.693406 Derleme Makalesi ÖZ Kenevir, yenilenebilir ve sürdürülebilir karakterde ve çok amaçlı bir ürün olması sebebiyle bilimsel, sektörel ve ekonomik yönlerden günden güne önem kazanan bir malzeme olmaktadır. Esasında kenevir bitkisi insanlık tarihi boyunca kullanılmış en eski lif bitkilerinden birisidir. Buna karşın kenevir üretimi, esrar eldesinde kullanılabilmesi ve zamanla sentetik liflerin yaygınlaşması sebebiyle küresel anlamda gerilemiş ve ülkemizde ise bitme noktasına gelmiştir. Tekstil, ilaç, kâğıt, biyoyakıt, kozmetik ve otomotiv gibi birçok farklı sektörde oldukça geniş bir kullanım alanı olan kenevir, petrol ve petrokimyanın kullanıldığı her alanda alternatif olan, üstün özelliklere sahip bir bitkidir. Ayrıca k...

Endüstriyel Kenevir Sapı Atığının Farklı Bağlayıcılar ile Kenevir Betonu Üretiminde Değerlendirilmesi [Makale]

ENDÜSTRİYEL KENEVİR SAPI ATIĞININ FARKLI BAĞLAYICILAR İLE KENEVİR BETONU ÜRETİMİNDE DEĞERLENDİRİLMESİ Murat ŞAHİN İnşaat Mühendisliği Bölümü, Mühendislik - Mimarlık Fakültesi, Yozgat Bozok Üniversitesi, Yozgat, TÜRKİYE Düzce Üniversitesi Bilim ve Teknoloji Dergisi Yıl 2022, Cilt: 10, Sayı: 1, 233 - 243, 31.01.2022 https://doi.org/10.29130/dubited.914963 Araştırma Makalesi ÖZ Geleneksel betonun çevresel etkisini düşürmek için kullanılan yöntemlerden bir tanesi bitki-bazlı agregaların kullanılmasıdır. Kenevir betonu mineral bağlayıcıların kenevir sapı parçaları ile birleştirilmesi ile elde edilmektedir. Bu çalışmada, Türkiye’de yetiştirilen atık endüstriyel kenevir saplarının kenevir betonu üretiminde değerlendirilmesi amaçlanmıştır. Çalışmada, üç farklı bağlayıcı (çimento, hidrolik kireç ve kireç) ile yedi farklı bağlayıcı kombinasyonu oluşturulmuştur. Kütlece bir kısım kenevir, iki kısım bağlayıcı ve iki onda bir kısım su içeren kenevir betonlarının birim hacim ağırlığı, basınç daya...

Her İlde Yönetmeliğe Uygun Olarak Kenevir Yetiştirilebilir

İZİNLİ İLLER DIŞINDA DA, HER İLİMİZDE, YÖNETMELİĞE UYGUN OLARAK KENEVİR YETİŞTİRİCİLİĞİ YAPILABİLİR. KENEVİR YETİŞTİRİCİLİĞİ VE KONTROLÜ HAKKINDA YÖNETMELİK  çerçevesinde belirlenen hükümlere uymak şartı ile bilimsel araştırma amacıyla ana veya tali bitki olarak kenevir yetiştiriciliğine (Madde 5) birinci fıkrada belirlenen bölgeler dışında da Bakanlıkça izin verilebilir. Yukarıdaki video, Ondokuz Mayıs Üniversitesi Kenevir Araştırmaları Enstitüsü Müdürü Prof. Dr. Selim Aytaç'ın, 20 Ocak 2018 tarihinde, İstanbul Aydın Üniversitesi'nde gerçekleştirilen 1. ENDÜSTRİYEL KENEVİR FORUMU 'nun Birinci Oturumu'ndaki üçüncü sunum olan " Kenevir Yönetmeliği " başlıklı sunumundan kısa bir alıntıdır. Videonun tamamını izlemek için: https://www.kenevirbirligi.com/2021/11/1-endustriyel-kenevir-forumu-20-ocak.html Prof. Dr. Selim Aytaç'ın sunumunda vurguladığı bu önemli bilginin duyulması, yayılması ve sektörde daha çok kişi tarafından bilinmesi, Türkiye'de Endüstriy...

Kronik Ağrıdan Kansere: 11 Milyar Dolarlık Pazarın Yeni Yıldızı Kenevir

Kronik ağrıdan kansere: 11 milyar dolarlık pazarın yeni yıldızı kenevir (Ahmed Salih'in Timeturk.com'daki 19 Ağustos 2025 tarihli yazısından alıntıdır.) Kenevir, 11 milyar dolarlık küresel pazar hacmiyle tekstilden ilaca uzanan ürün yelpazesi, çevresel faydaları ve kannabinoidlerin tıbbi potansiyeliyle, Türkiye ve dünya için sürdürülebilir kalkınmada dönüştürücü bir güç vadediyor. Görsel Tasarım: Kenevir Birliği AHMED SALİH – TIMETURK ÖZEL Kenevir, M.Ö. 8000'lere uzanan tarihsel kullanımından 2025'te 11 milyar dolarlık küresel pazar hacmine ulaşan potansiyeliyle, tekstilden gıdaya, enerjiden ilaca kadar geniş bir ürün yelpazesi sunarak sürdürülebilir kalkınma için bir “ mucize ” bitki olarak öne çıkıyor. Lif, sap ve tohumlarının atıksız kullanımı, çevre dostu üretimle birleştiğinde, karbon emilimi ve toprak ıslahı gibi faydalarla iklim değişikliğine karşı mücadelede güçlü bir müttefik oluşturuyor. Kannabinoidlerin ağrı, epilepsi ve enflamasyon gibi rahatsızlıklara karşı...

Stratejik Ürün Kenevirde Hem Üretim Hem Verimlilik Artıyor

Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan'ın açıklamalarıyla gündeme gelen ve stratejik ürünler arasında yer alan kenevirde hem üretimi hem de verimliliği artırmak için Tarım ve Orman Bakanlığı koordinasyonunda yürütülen çalışmalar meyvesini veriyor. AA muhabirinin, Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK) verilerinden derlediği bilgiye göre, ülkede kenevir üretimi ve bu alanda yürütülen çalışmalar son dönemde artış gösterdi. Kenevir tohumu nda üretim geçen yıl bir önceki yıla kıyasla yaklaşık yüzde 70 arttı ve 327 tondan 556 tona ulaştı. Söz konusu üretim 2020'de 273 ton seviyesindeydi. Dalgalı bir seyir izleyen kenevir tohumunda üretim son 5 yılda 1335 tonu buldu. Kenevir lifi üretiminde de söz konusu dönemde artış görüldü. 2020'de 9 ton olan üretim 2021'de 21 ton, 2022'de 31 ton, 2023'te 359 ton olarak hesaplandı. Geçen yıl ise kenevir lifi üretimi bir önceki yıla göre yüzde 238,7 artışla 1216 tona çıktı. Hem tohum hem de lif olarak kenevir ekili alanlarda da artış oldu. ...