Ana içeriğe atla

Ağır Metal Kirliliği ve Kenevirin (Cannabis sativa L.) Fitoremediasyon Yönteminde Kullanılabilirliği [Makale]

Tıbbi Kenevir Eczanelere Geliyor: Türkiye’de Yeni Bir Dönem Başlıyor!


Tıbbi Kenevir Eczanelere Geliyor: Türkiye’de Yeni Bir Dönem Başlıyor!

Aşağıdaki 4 Temmuz 2025 tarihli "Tıbbi Kenevir Eczanelere Geliyor: Türkiye’de Yeni Bir Dönem Başlıyor!" başlıklı haber yazısı, TibbiKenevir.com sitesinden alıntı yapılmıştır.

Türkiye'de tıbbi kenevirin geleceği için tarihi bir adım atıldı! Uzun süredir beklenen ve büyük bir merakla takip edilen tıbbi kenevirin eczanelerde satışını öngören yasa tasarısı, 3 Temmuz 2025 tarihinde Türkiye Büyük Millet Meclisi (TBMM) Sağlık, Aile, Çalışma ve Sosyal İşler Komisyonu'ndan geçerek önemli bir aşamayı geride bıraktı. Bu gelişme, hem hastalar hem de sağlık sektörü için yeni bir dönemin kapılarını aralıyor.

Yasa Tasarısı Ne Getiriyor?
Temel Hükümler

Komisyondan geçen "Sağlıkla İlgili Bazı Kanunlarda ve 663 Sayılı Kanun Hükmünde Kararnamede Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun Teklifi", tıbbi kenevirin kontrollü bir şekilde sağlık sistemine entegrasyonunu hedefliyor. Tasarının ana hatları şu şekilde özetlenebilir:

Eczanelerde Reçeteli Satış: En önemli değişikliklerden biri, tıbbi kenevir ve kenevirden elde edilen tıbbi ürün, sağlık ve destek ürünleri ile kişisel bakım ürünlerinin sadece eczanelerde, hekim reçetesiyle satılacak olması. Bu, ürünlerin güvenli ve denetimli bir şekilde hastalara ulaşmasını sağlayacak.

"Esrar"dan Net Ayırım: Tasarı, kenevirden elde edilen tıbbi ürünleri, psikoaktif etkisi nedeniyle yasa dışı olan "esrar"dan net bir şekilde ayırıyor. Bu ayrım, hem hukuki netlik sağlıyor hem de kamuoyundaki yanlış algıların önüne geçmeyi hedefliyor.

Sıkı Denetim ve Takip Sistemi: Kenevirin ekiminden hasadına kadar olan süreç Tarım ve Orman Bakanlığı'nın, işlenmesinden ruhsatlandırılmasına, satışından ihracatına kadar olan süreç ise Sağlık Bakanlığı'nın yetki ve denetiminde olacak. Ayrıca, ürünlerin elektronik takip sistemi (İlaç Takip Sistemi - İTS ile entegre) üzerinden izlenmesi zorunlu kılınacak. Bu, suistimallerin önüne geçmek için kritik bir adım.

Hastalık Kapsamı: Yasa tasarısının kendisi, tıbbi kenevirin hangi hastalıklar için kullanılacağını doğrudan belirtmiyor. Bu detaylar, Sağlık Bakanlığı tarafından çıkarılacak yönetmeliklerle belirlenecek. Ancak genel beklenti, kronik ağrı, epilepsi, multipl skleroz (MS), kemoterapiye bağlı bulantı gibi alanlarda kullanımın öncelikli olacağı yönünde.

Cezai Yaptırımlar: Yasal düzenlemelere aykırı hareket edenlere para cezaları uygulanacak, tekrarı halinde ise ruhsat iptali gibi daha ağır yaptırımlar devreye girecek.

Türkiye İçin Ne Anlama Geliyor?

Bu yasa tasarısının komisyondan geçmesi, Türkiye'nin tıbbi kenevir konusundaki yaklaşımında önemli bir değişimi işaret ediyor.

Hasta Erişimi: En büyük fayda, mevcut tedavi yöntemlerine yanıt vermeyen veya semptomları ağır seyreden hastaların, doktor kontrolünde yeni bir tedavi seçeneğine erişiminin kolaylaşması olacak.

Bilimsel Araştırmaların Teşviki: Yasal çerçevenin netleşmesi, tıbbi kenevirin potansiyel faydaları üzerine yapılacak bilimsel araştırmaları ve klinik çalışmaları teşvik edebilir.

Sektörel Gelişim: Kontrollü üretim ve eczane satışı, kenevir bazlı tıbbi ürünler sektöründe yerli ve milli üretimin önünü açabilir, bu alanda yeni istihdam ve yatırım fırsatları yaratabilir.

Uluslararası Örnekler: Dünyada Durum Nasıl?

Türkiye'nin attığı bu adım, tıbbi kenevirin dünya genelindeki yükselişiyle paralel ilerliyor. Birçok ülke, kenevirin tıbbi potansiyelini tanıyarak farklı modellerde yasal düzenlemeler getiriyor:

Almanya: 2017'den bu yana tıbbi kenevirin eczanelerde reçeteyle satışı yasal. Hatta 2024 Nisan ayında kenevirin Narkotik Maddeler Listesi'nden çıkarılmasıyla erişim daha da kolaylaştı.

Birleşik Krallık: Uzman hekim reçetesiyle eczaneler aracılığıyla (genellikle online eczaneler ve ev teslimatı ile) tıbbi kenevire erişim mümkün.

Kanada: Tıbbi kenevire erişim, lisanslı üreticiler ve özel platformlar aracılığıyla, tıbbi belge (reçete benzeri) ile sağlanıyor.

Türkiye'nin benimsediği eczane tabanlı, reçeteli satış modeli, hasta güvenliğini ve denetimi ön planda tutan, uluslararası örneklerle de uyumlu bir yaklaşım sergiliyor.

Sırada Ne Var?

Yasa tasarısının komisyondan geçmesi, sürecin önemli bir adımı. Şimdi tasarı, TBMM Genel Kurulu'nda görüşülerek yasalaşma sürecini tamamlayacak. Bu süreçte, tasarının detayları ve uygulama yönetmelikleri büyük önem taşıyacak. Sağlık Bakanlığı'nın çıkaracağı yönetmelikler, hangi hastalıkların kapsama alınacağı, reçeteleme yetkisinin kimlerde olacağı ve ürün standartları gibi kritik konuları netleştirecek.

Bu gelişme, Türkiye'de tıbbi kenevirin hak ettiği bilimsel ve yasal zemine kavuşması yolunda atılmış cesur ve umut verici bir adımdır. 

Kaynaklar:

1 • Anka Haber Ajansı. (2025, 3 Temmuz).
TBMM Sağlık, Aile, Çalışma ve Sosyal İşler Komisyonu, tıbbi kenevirin eczanelerde satılmasını öngören kanun teklifini kabul etti.

2 • Diken. (2025, 3 Temmuz). 
AKP’nin kanun teklifi: Tıbbi kenevir eczanelerde satılsın.

3 • Eczacının Sesi. (2025, 3 Temmuz). 
Eczanelerde Kenevir Satılacak.

4 • International Cannabis Business Conference. (2024).
The German Medical Cannabis Industry is the Main European Market Driver.

5 • New Grove Pharmacy. (2025).
Medical Cannabis Prescriptions UK.
https://newgrovepharmacy.com/ (Erişim tarihi: 4 Temmuz 2025)

6 • MyMedi. (2025). 
How to Get Medical Cannabis in Canada.
https://mymedi.ca/ (Erişim tarihi: 4 Temmuz 2025)

________

4 Temmuz 2025 | TibbiKenevir.com

Haber ve Görsel Kaynak: 

________


EK BİLGİ

"İlaç Etkin Maddesi Üretimi Amaçlı Kenevir Yetiştiriciliği ve Kontrolüne Dair Yönetmelik" Resmi Gazete'de Yayımlanarak Yürürlüğe Girdi

13 Eylül 2024 Tarihli ve 32661 Sayılı Resmî Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe girdi.


Konuyla ilgili 2024 yılından başlıca haberler:

"İlaç Etkin Maddesi Üretimi Amaçlı Kenevir Yetiştiriciliği ve Kontrolüne Dair Yönetmelik" Resmi Gazete'de Yayımlanarak Yürürlüğe Girdi

Konuyla ilgili Toprak Mahsulleri Ofisi'nin Duyurusu: 
"KAMUOYU DUYURUSU: İLAÇ ETKİN MADDESİ ÜRETİMİ AMAÇLI KENEVİR YETİŞTİRİCİLİĞİ İÇİN BAŞVURULAR 1 EKİM'DE BAŞLAYACAK

İlaç Etkin Maddesi Üretimi Amaçlı Kenevir Yetiştiriciliği Kotalarının Belirlenmesine İlişkin Karar (30 Ekim 2024 Tarihli ve 32707 Sayılı Resmî Gazete, Karar Sayısı: 9072):
 


TIBBİ KENEVİR | CBD NATION FİLM

Tıbbi Kenevir | CBD Nation Film [9 Video]

CBD Nation Filminden Kısa Tanıtım Videolarını İzlemek için:
 


TIBBİ KENEVİR İLE İLGİLİ AKADEMİK MAKALELER:


🔵 Kenevirde THC ve CBD Faktörlerinin Değerlendirilmesi  [18.07.2022]
Ayşegül BEŞİR, Nurdan Yazıcı BEKTAŞ, Mustafa MORTAŞ, Fehmi YAZICI 


🔵 Medikal ve Endüstriyel Açıdan Kannabinoidlerin Önemi ve Türkiye Ekonomisine Katkı Potansiyeli [25.12.2021]
Azize GÖKGÖZ, Emine Yılmaz CAN


🔵 Tıbbi Kenevir ve Sağlık: Farmakolojik Bir Derleme [27.09.2021]
Özge BALPINAR, Selim AYTAÇ


🔵 Kenevir ve Sağlık Alanında Kullanımı [31.01.2020]
Ufuk Koca ÇALIŞKAN, Selda YILDIRIM


🔵 Kanabinoid Sistem ve Epilepsi [01.12.2017]
Hatice AYGÜN, Serdar Savaş GÜL



Diğer Akademik Makaleler:

 

En çok okunan yayınlar

Kenevir Tarımı - Bölüm 7 (Kenevir Tarımı Kitabı)

7. Kenevir Tarımı 7.1. İklim İstekleri Kenevir, geniş bir adaptasyon kabiliyetine sahiptir. Bu nedenle ılık iklim kuşağından subtropik iklim kuşağına kadar yayılmış bir bitkidir. Kenevir ülkemizde yazlık olarak yetiştirilmektedir. Ekim öncesi yağış ihtiyacı fazladır. Hafif donlara karşı dayanıklı olan kenevir, ilkbahar geç donlarına karşı hassas olduğundan, -5 °C’den daha düşük sıcaklıklarda zarar görür. Tohum üretimi için sıfır derecenin altında olmayan asgari beş aylık ve lif için ise dört aylık bir gelişme periyoduna ihtiyacı vardır. Karadeniz Bölgesi sahil kuşağı için nisan ayının 10-30 arasında, İç ve Geçit bölgelerde mart ayı sonunda, nisan başında ekim gerçekleştirilmelidir. Karadeniz kıyı şeridi gibi nemli olan bölgelerde rahatlıkla yetiştirilir fakat kurak bölgelerde sulama yapmak şartıyla yetiştirilebilir. Kenevir bitkisi lif üretimi için 4 aylık, tohum için ise 5 aylık bir yetişme süresine ihtiyaç duymaktadır, özellikle Karadeniz gibi yağışlı ve nemli bölgelerimizde iyi bir ...

Kenevirin Sistematiği ve Alt Türleri - Bölüm 5 (Kenevir Tarımı Kitabı)

5. Kenevirin Sistematiği ve Alt Türleri Her ne kadar taksonomistlerle tam bir uyum içerisinde olmasa da kenevir, Cannabinaceae familyası içerisinde Cannabis cinsi içerisinde tek türdür. • Takım : Urticales  • Familya : Cannabinaceae  • Cins : Cannabis  Kenevir sistematik bakımdan aşağıdaki varyetelere sahiptir: • Cannabis sativa var. vulgaris L. (Kültürü yapılan kenevir)  • Cannabis sativa var. indica Lam. (Hint keneviri)  • Cannabis sativa subvar. gigantica (Dev cüsseli kenevir)  • Cannabis sativa var. ruderalis (Yabani kenevir)  Kültürü yapılan kenevir bitkisi diploid yapıda ve 20 kromozomludur. Resim 12. Kenevir Türleri Çok sayıda alt türü bulunan kenevirin, Cannabis sativa L. ssp. vulgaris geçmişte elyaf üretimi için kullanılmaktaydı. Cannabis sativa L. indica alt türü ise daha çok THC içerdiği için narkotik amaçla kullanılmıştır. Doğada kendiliğinden yetişen yabani kenevir ise Cannabis sativa L. ruderalis ’tir. Ancak taksonomik olarak b...

Kenevir Liflerinin Eldesi, Karakteristik Özellikleri ve Tekstil Endüstrisindeki Uygulamaları [Makale]

KENEVİR LİFLERİNİN ELDESİ, KARAKTERİSTİK ÖZELLİKLERİ VE TEKSTİL ENDÜSTRİSİNDEKİ UYGULAMALARI Seher KAYA, Eren ÖNER Mehmet Akif Ersoy Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü Dergisi Yıl 2020, Cilt: 11, Sayı: 1, 108 - 123, 03.06.2020 https://doi.org/10.29048/makufebed.693406 Derleme Makalesi ÖZ Kenevir, yenilenebilir ve sürdürülebilir karakterde ve çok amaçlı bir ürün olması sebebiyle bilimsel, sektörel ve ekonomik yönlerden günden güne önem kazanan bir malzeme olmaktadır. Esasında kenevir bitkisi insanlık tarihi boyunca kullanılmış en eski lif bitkilerinden birisidir. Buna karşın kenevir üretimi, esrar eldesinde kullanılabilmesi ve zamanla sentetik liflerin yaygınlaşması sebebiyle küresel anlamda gerilemiş ve ülkemizde ise bitme noktasına gelmiştir. Tekstil, ilaç, kâğıt, biyoyakıt, kozmetik ve otomotiv gibi birçok farklı sektörde oldukça geniş bir kullanım alanı olan kenevir, petrol ve petrokimyanın kullanıldığı her alanda alternatif olan, üstün özelliklere sahip bir bitkidir. Ayrıca k...

Endüstriyel Kenevir Sapı Atığının Farklı Bağlayıcılar ile Kenevir Betonu Üretiminde Değerlendirilmesi [Makale]

ENDÜSTRİYEL KENEVİR SAPI ATIĞININ FARKLI BAĞLAYICILAR İLE KENEVİR BETONU ÜRETİMİNDE DEĞERLENDİRİLMESİ Murat ŞAHİN İnşaat Mühendisliği Bölümü, Mühendislik - Mimarlık Fakültesi, Yozgat Bozok Üniversitesi, Yozgat, TÜRKİYE Düzce Üniversitesi Bilim ve Teknoloji Dergisi Yıl 2022, Cilt: 10, Sayı: 1, 233 - 243, 31.01.2022 https://doi.org/10.29130/dubited.914963 Araştırma Makalesi ÖZ Geleneksel betonun çevresel etkisini düşürmek için kullanılan yöntemlerden bir tanesi bitki-bazlı agregaların kullanılmasıdır. Kenevir betonu mineral bağlayıcıların kenevir sapı parçaları ile birleştirilmesi ile elde edilmektedir. Bu çalışmada, Türkiye’de yetiştirilen atık endüstriyel kenevir saplarının kenevir betonu üretiminde değerlendirilmesi amaçlanmıştır. Çalışmada, üç farklı bağlayıcı (çimento, hidrolik kireç ve kireç) ile yedi farklı bağlayıcı kombinasyonu oluşturulmuştur. Kütlece bir kısım kenevir, iki kısım bağlayıcı ve iki onda bir kısım su içeren kenevir betonlarının birim hacim ağırlığı, basınç daya...

Her İlde Yönetmeliğe Uygun Olarak Kenevir Yetiştirilebilir

İZİNLİ İLLER DIŞINDA DA, HER İLİMİZDE, YÖNETMELİĞE UYGUN OLARAK KENEVİR YETİŞTİRİCİLİĞİ YAPILABİLİR. KENEVİR YETİŞTİRİCİLİĞİ VE KONTROLÜ HAKKINDA YÖNETMELİK  çerçevesinde belirlenen hükümlere uymak şartı ile bilimsel araştırma amacıyla ana veya tali bitki olarak kenevir yetiştiriciliğine (Madde 5) birinci fıkrada belirlenen bölgeler dışında da Bakanlıkça izin verilebilir. Yukarıdaki video, Ondokuz Mayıs Üniversitesi Kenevir Araştırmaları Enstitüsü Müdürü Prof. Dr. Selim Aytaç'ın, 20 Ocak 2018 tarihinde, İstanbul Aydın Üniversitesi'nde gerçekleştirilen 1. ENDÜSTRİYEL KENEVİR FORUMU 'nun Birinci Oturumu'ndaki üçüncü sunum olan " Kenevir Yönetmeliği " başlıklı sunumundan kısa bir alıntıdır. Videonun tamamını izlemek için: https://www.kenevirbirligi.com/2021/11/1-endustriyel-kenevir-forumu-20-ocak.html Prof. Dr. Selim Aytaç'ın sunumunda vurguladığı bu önemli bilginin duyulması, yayılması ve sektörde daha çok kişi tarafından bilinmesi, Türkiye'de Endüstriy...

Kronik Ağrıdan Kansere: 11 Milyar Dolarlık Pazarın Yeni Yıldızı Kenevir

Kronik ağrıdan kansere: 11 milyar dolarlık pazarın yeni yıldızı kenevir (Ahmed Salih'in Timeturk.com'daki 19 Ağustos 2025 tarihli yazısından alıntıdır.) Kenevir, 11 milyar dolarlık küresel pazar hacmiyle tekstilden ilaca uzanan ürün yelpazesi, çevresel faydaları ve kannabinoidlerin tıbbi potansiyeliyle, Türkiye ve dünya için sürdürülebilir kalkınmada dönüştürücü bir güç vadediyor. Görsel Tasarım: Kenevir Birliği AHMED SALİH – TIMETURK ÖZEL Kenevir, M.Ö. 8000'lere uzanan tarihsel kullanımından 2025'te 11 milyar dolarlık küresel pazar hacmine ulaşan potansiyeliyle, tekstilden gıdaya, enerjiden ilaca kadar geniş bir ürün yelpazesi sunarak sürdürülebilir kalkınma için bir “ mucize ” bitki olarak öne çıkıyor. Lif, sap ve tohumlarının atıksız kullanımı, çevre dostu üretimle birleştiğinde, karbon emilimi ve toprak ıslahı gibi faydalarla iklim değişikliğine karşı mücadelede güçlü bir müttefik oluşturuyor. Kannabinoidlerin ağrı, epilepsi ve enflamasyon gibi rahatsızlıklara karşı...

Stratejik Ürün Kenevirde Hem Üretim Hem Verimlilik Artıyor

Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan'ın açıklamalarıyla gündeme gelen ve stratejik ürünler arasında yer alan kenevirde hem üretimi hem de verimliliği artırmak için Tarım ve Orman Bakanlığı koordinasyonunda yürütülen çalışmalar meyvesini veriyor. AA muhabirinin, Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK) verilerinden derlediği bilgiye göre, ülkede kenevir üretimi ve bu alanda yürütülen çalışmalar son dönemde artış gösterdi. Kenevir tohumu nda üretim geçen yıl bir önceki yıla kıyasla yaklaşık yüzde 70 arttı ve 327 tondan 556 tona ulaştı. Söz konusu üretim 2020'de 273 ton seviyesindeydi. Dalgalı bir seyir izleyen kenevir tohumunda üretim son 5 yılda 1335 tonu buldu. Kenevir lifi üretiminde de söz konusu dönemde artış görüldü. 2020'de 9 ton olan üretim 2021'de 21 ton, 2022'de 31 ton, 2023'te 359 ton olarak hesaplandı. Geçen yıl ise kenevir lifi üretimi bir önceki yıla göre yüzde 238,7 artışla 1216 tona çıktı. Hem tohum hem de lif olarak kenevir ekili alanlarda da artış oldu. ...