Kenevirin Sistematiği ve Alt Türleri - Bölüm 5 (Kenevir Tarımı Kitabı)

5. Kenevirin Sistematiği ve Alt Türleri

Her ne kadar taksonomistlerle tam bir uyum içerisinde olmasa da kenevir, Cannabinaceae familyası içerisinde Cannabis cinsi içerisinde tek türdür.

• Takım: Urticales

• Familya: Cannabinaceae

• Cins: Cannabis

Kenevir sistematik bakımdan aşağıdaki varyetelere sahiptir:

• Cannabis sativa var. vulgaris L. (Kültürü yapılan kenevir)

• Cannabis sativa var. indica Lam. (Hint keneviri)

• Cannabis sativa subvar. gigantica (Dev cüsseli kenevir)

• Cannabis sativa var. ruderalis (Yabani kenevir)

Kültürü yapılan kenevir bitkisi diploid yapıda ve 20 kromozomludur.

Resim 12. Kenevir Türleri

Çok sayıda alt türü bulunan kenevirin, Cannabis sativa L. ssp. vulgaris geçmişte elyaf üretimi için kullanılmaktaydı. Cannabis sativa L. indica alt türü ise daha çok THC içerdiği için narkotik amaçla kullanılmıştır. Doğada kendiliğinden yetişen yabani kenevir ise Cannabis sativa L. ruderalis’tir. Ancak taksonomik olarak bu şekilde ayrımı yapılan tüm bu alt türler birbirleriyle rahat melezlenip fertil döller verebilmektedir. Fiziksel, kimyasal ve genetik olarak temelde birbirinden rahatlıkla ayrılan bu alt türlerin (Resim 12) günümüzde birbiriyle melezlenmiş ara formları bulunmaktadır. Bu nedenle mevcut genotiplerin hangi alt türe ait olduğunun tam olarak belirlenmesi neredeyse olanaksız bir hale gelmiştir. Örneğin, yasa dışı madde üretiminde, indica alt türünün kullanıldığına dair çok kaynaklar bulunmasına rağmen günümüzde en çok THC içeren tiplerin sadece indica (hint keneviri) alt türlerine ait olduğu sanılmaktadır. Bu iddia doğru olmayan bir kanıdır. Zira Skunk çeşidinin (tip) genleri %75 sativa, %25 indica alt türünden gelmektedir. Ayrıca, bazı ülkelerde çok yüksek THC içeren genotiplere genel olarak “Skunk” denilmektedir. Bu ifade de doğru değildir. Çünkü “Skunk” özel amaçla elde edilmiş hibrit bir çeşittir. Bu nedenle, kenevirde esas olan alt türün adı değil, hangi amaçlar için geliştirildiği ve kullanıldığıdır.

Kaynak: Kenevir Tarımı Kitabı, Sayfa: 8 - 9

TAGEM ve Ondokuz Mayıs Üniversitesi, Samsun 2019

PDF Dosyası (2. Baskı): KENEVİR TARIMI VE MEVZUATI | TAGEM, 2025

https://arastirma.tarimorman.gov.tr/ktae/belgeler/kenevir_tarimi_kitabi.pdf

KENEVİR TARIMI KİTABI

Kitap, 8 bölüm olarak Kenevir Birliği'nde yayınlanmıştır.

Aşağıdaki başlıklara tıklayarak okumak istediğiniz bölüme ulaşabilirsiniz.

İçindekiler

1. Giriş

2. Kenevir Tarihçe

3. Endüstriyel Kenevir ve Kullanım Alanları

4. Türkiye’de Kenevir Ekilebilecek Alanlar