Ana içeriğe atla

Ağır Metal Kirliliği ve Kenevirin (Cannabis sativa L.) Fitoremediasyon Yönteminde Kullanılabilirliği [Makale]

Prof. Dr. Şaban Tekin: Tıbbi Kenevir Tedavi Amaçlı Değişik Hastalıklarda Kullanılabiliyor


Prof. Dr. Şaban Tekin: Tıbbi kenevir tedavi amaçlı değişik hastalıklarda kullanılabiliyor

Prof. Dr. Şaban Tekin: Tıbbi kenevir tedavi amaçlı değişik hastalıklarda kullanılabiliyor

26.07.2025 | İSTANBUL (DHA)

Yeni düzenlemeyle tıbbi kenevirden elde edilen ürünlerin üretim ve satışı Sağlık Bakanlığı denetiminde olacak. Kenevirden elde edilecek ürünler sadece eczanelerde, reçeteyle temin edilebilecek. Konuyla ilgili açıklama yapan Prof. Dr. Şaban Tekin, "Bazı ülkelerde bu moleküller ilaç olarak da kullanılmakta. Bizim ülkemizde bunların herhangi bir şekilde kullanımı şu ana kadar izinli değildi. Eğer lif ve tohum haricinde üretiliyorsa medikal bir üretim yapılmak isteniyorsa kenevirden gerekli izinler alındıktan sonra üretimi yapılabilecek. Tıbbi kenevir ürünleri özellikle CBD yaygın kullanım alanına sahip tedavi amaçlı çok değişik hastalıkların Alzheimer, epilepsi gibi titremelerde, ağrı kesici özellikleri, kanser sonrası ağrıların giderilmesinde olduğu gibi değişik hastalıklarda kullanılabiliyor" dedi.

Tıbbi kenevirle ilgili yeni düzenleme kapsamında, kenevirden elde edilen ilaç, özel tıbbi amaçlı gıdalar ve kişisel bakım ürünlerinin üretimiyle ilgili kanun teklifi TBMM Genel Kurulu'nda kabul edilerek yasalaştı ve satışı sıkı kurallara bağlandı. Bu ürünlerin ruhsatlandırma ve takip işlemleri yalnızca Sağlık Bakanlığı tarafından yürütülecek. Düzenlemeye göre, kenevirden elde edilecek ürünlerde uyuşturucu etkisi olmayacak ve sadece eczanelerde satışı yapılabilecek.

'KENEVİR İLAÇ HAM MADDESİ OLARAK YETİŞTİRİLİYOR'

Prof. Dr. Şaban Tekin, "Kenevir bitkisi Cannabis cinsi tek yıllık bir bitki. Çiçekli bir bitki. Halk arasında da Kendir olarak biliniyor. Hem lifi için hem de tohumları için yetiştirilmekte genel olarak. Özellikle lif ve tohum için yetiştirilen kenevir bitkisi endüstriyel kenevir olarak tanımlanıyor. Bunun dışında kenevir ilaç ham maddesi olarak da yetiştirilebiliyor. Çünkü kenevir içerisindeki bazı etken maddeler ilaç özelliğine de sahipler. Tıbbi kenevir, kenevir ürünleri dediğimiz kenevirin içerisinde özellikle yaprak ve çiçeklerde bulunan THC (Tetrahydrocannabinol) dediğimiz etken maddeyle Cannadibiol (CBD) maddelerinin ilaç ve tedavi amaçlı kullanılmasıdır. Dolayısıyla bu moleküller THC Bizim esrar olarak bildiğimiz bir molekül. Bazı ülkelerde bu moleküller ilaç olarak da kullanılmakta. Bizim ülkemizde bunların herhangi bir şekilde kullanımı şu ana kadar izinli değildi. Eğer lif ve tohum haricinde üretiliyorsa medikal bir üretim yapılmak isteniyorsa kenevirden, gerekli izinler alındıktan sonra üretimi yapılabilecek" dedi.

'DÜNYANIN BİRÇOK YERİNDE AKTİF OLARAK KULLANILIYOR'

Tekin, "Özellikle THC dediğimiz esrar molekülü evet uyuşturucu bir moleküldür. Ama bazı ülkelerde çok az miktarlarda ilaç olarak da kullanılabilen hatta sentetik versiyonları da var. Üretilmiş olarak lisanslı olarak satılıyor. Belli hastalıklarda kullanılıyor. Ancak CBD dediğimiz molekülü ise herhangi bir uyuşturucu özelliği olmayan, ilaç özelliği olan bir molekül. Tıbbi kenevir ürünleri özellikle CBD yaygın kullanım alanına sahip tedavi amaçlı çok değişik hastalıkların Alzheimer, epilepsi gibi titremelerde, ağrı kesici özellikleri, kanser sonrası ağrıların giderilmesinde olduğu gibi değişik hastalıklarda kullanılabiliyor. Bunu hekimlerimiz nerede kullanabileceğini biliyor. Dolayısıyla tıbbi açıdan ilaç olarak değeri olan bir molekül. Dünyanın birçok yerinde bunlar aktif olarak kullanılıyor" diye konuştu

'REÇETE İLE KULLANILABİLİR HALE GELECEK'

Prof. Dr. Tekin, "Yeni düzenleme çok yerinde bir düzenleme. Çünkü kenevir bitkisi biliyorsunuz uyuşturucu içeriği olan bir bitki. Ama tıbbi düzenlemeyle içeriğindeki ilaç molekülleri, ilaç CBD dediğimiz moleküller artık rahatlıkla, doktor tavsiyesi ve reçete ile eczanelerde kullanılabilir hale gelecek. Bu da halkın buna erişimini kolaylaştıracak ve birçok hastalığın çok daha belki de ekonomik olarak çözülmesine yardımcı olacak bir uygulama olacaktır. Aynı zamanda kenevir bitkisinin daha güvenli bir şekilde kullanılmasını sağlayacaktır. Özellikle ülkemizde kenevir çok rahat yetiştirilen bir bitki. Ama bizim bahsettiğimiz tıbbi kenevir bitkisi daha çok kapalı alanlarda çok özel tesislerde yetiştirilen bir bitki. Dolayısıyla bu teknoloji ülkemize girdiği zaman hem ülkenin medikal anlamda tıbbi anlamda avantaj sağlaması hem de bunlar satıldığında uluslararası anlamında ekonomik bir değer kazanması mümkün olacak" ifadelerini kullandı.

'TÜRKİYE'DE ÇOK RAHAT ÜRETİLİR'

Ülkemizde üretiminin kolay olduğunu söyleyen Tekin, "Üretim zor olan bir prosis değil açıkçası. Uygun bir laboratuvar kurulursa hem bitkinin yetiştirilmesi açısından güvenlikli bir laboratuvar. Hem de ilaç ham maddesinin saflaştırılıp ilaç formuna getirilmesi açısından uygun laboratuvar kurulursa Türkiye'de çok rahat üretilir. Biz bu teknolojiye sahibiz. Tıbbi kenevir ürünleriyle ilgili çok sayıda araştırma var. Özellikle hastalıklar üzerine değişik endikasyonlarla ilgili çalışmalar var. Çok sayıda literatür var. Ve bazı ülkelerde bu kullanılıyor zaten" dedi.

'HEM SAĞLIK AÇISINDAN HEM DE EKONOMİK AÇIDAN ÖNEMLİ BİR BİTKİ'

Tekin, "Artık kronik çalışmalarının yapılması gerekiyor. Birçok hastalıkta kullanılıp kullanılmadığı da belli değil. Ama kullanıldığı kadar olan hastalıklar bile şu an kullanılması için yeterli. Ama daha çok araştırmaya ihtiyaç var kesinlikle. Tabii kenevir ürünlerinin üretilmesi ülkemiz açısından kritik. Bir kere ülkemizde rahatça yetiştirebileceğimiz, hiç yabancı olmadığımız bir bitki. Aslında çok faydalı bitki. Biz bunun lifinden, tohumundan faydalanıyoruz yağından faydalanıyoruz. Neden ilaç ham maddesinden etkenlerin etken maddelerinden faydalanmayalım. Dolayısıyla bu üretildiği zaman, halkımız bunu ilaçla da kullanabilecek, reçeteli bir şekilde rahatlıkla eczaneden, doktor tavsiyesiyle alıp kullanabilecek. Hem de bu ürünleri biz bunların ekonomik tıbbi değeri olduğu için rahatlıkla yurt dışında pazarlama imkânımız olacak. Bu da ülkemiz açısından bir avantaj sağlayacaktır. Hem sağlık açısından hem de ekonomik açısından, önemli bir bitki, önemli bir ürün, tıbbi değeri açısından. Bu nedenle yasa tasarısı ve bu ürünlerin eczanede satılacak olması, doktor kontrolünde ve reçete olacak. Ulaşılabilecek ülkemiz açısından çok önemli ve faydalı olacağını düşündüğümüz bir durum" diye konuştu.

Didem ERGİN - Harun ŞAHBAZOĞLU | DHA
26 Temmuz 2025

Haber ve Fotoğraf Kaynak:
 


⚠️ ÖNERİLEN BELGESEL FİLM


CBD Nation

(Yaşam kalitelerini önemli ölçüde iyileştiren birçok hastanın hikayelerinin yer aldığı)
BELGESEL
[İngilizce]

CBD Nation, insanlığın sahip olduğu en güvenli, terapötik olarak aktif ilaç olan kenevir hakkındaki en yüksek düzeydeki araştırmaları ve kanıtları inceleyen bir belgeseldir.


CBD Nation | Resmi Fragman [▶DİĞER VİDEOLAR]

Amazon Prime, iTunes, Google Play ve birçok diğer VOD platformunda erişilebilir.

CBD Nation, yönetmen David Jakubovic’in yeni belgeseli, insanlık tarafından bilinen en güvenli ve terapötik olarak en etkili ilaçlardan biri hakkındaki gerçek araştırmaları ve kanıtları mercek altına alıyor.

Belgesel, kenevir bilimi alanında dünyanın önde gelen uzmanlarını ağırlıyor ve kendi tıbbi yolculuklarını – çoğu zaman güçlü dirençlerle karşı karşıya kalarak – cesurca kontrol altına alarak yaşam kalitelerini önemli ölçüde iyileştiren birçok hastanın duygusal hikâyelerini takip ediyor.

Son birkaç on yılda, ABD hükümeti sessizce sayısız araştırma ve rapor yayımlayarak kenevirin; depresyon, mide bulantısı, tümör küçülmesi, glokom, opioid yoksunluğu, epileptik nöbetler ve daha birçok durum için güvenli, bağımlılık yapmayan ve etkili bir tedavi olduğunu ortaya koydu.

1999 yılında, ABD Sağlık Bakanlığı, kenevir bitkisinde bulunan bileşiklerin birçok tıbbi durum için potansiyel bir tedavi olarak kullanımını kapsayan 6,630,507 numaralı patenti aldı. Bu patent, sıklıkla CBD üzerine odaklanmaktadır.

CBD Nation bir "ot" filmi değil.❗️
Uyuşturucu kullananlar hakkında bir film değil.❗️
Hippiler hakkında da değil.❗️

✅️ Bu bir bilim filmi.

Tıbbi kenevirin akıllara durgunluk veren, büyüleyici bilimi hakkında bir film.

Daha fazla bilgi almak için:

Instagram: @CBDNationfilm
Twitter: @CBDNationfilm

🎥 FİLMİN TAMAMI:
ABD ve Kanada'da Amazon Prime'dan;
Uluslararası olarak aşağıdaki bağlantıdan izlenebilir:

Not: Bu açıklama metninin Türkçe'ye çevirisi, OpenAI tarafından geliştirilen dil modeli ChatGPT desteğiyle hazırlanmıştır.



TIBBİ KENEVİR İLE İLGİLİ AKADEMİK MAKALELER:


🔵 Kenevirde THC ve CBD Faktörlerinin Değerlendirilmesi  [18.07.2022]
Ayşegül BEŞİR, Nurdan Yazıcı BEKTAŞ, Mustafa MORTAŞ, Fehmi YAZICI 


🔵 Medikal ve Endüstriyel Açıdan Kannabinoidlerin Önemi ve Türkiye Ekonomisine Katkı Potansiyeli [25.12.2021]
Azize GÖKGÖZ, Emine Yılmaz CAN


🔵 Tıbbi Kenevir ve Sağlık: Farmakolojik Bir Derleme [27.09.2021]
Özge BALPINAR, Selim AYTAÇ


🔵 Kenevir ve Sağlık Alanında Kullanımı [31.01.2020]
Ufuk Koca ÇALIŞKAN, Selda YILDIRIM


🔵 Kanabinoid Sistem ve Epilepsi [01.12.2017]
Hatice AYGÜN, Serdar Savaş GÜL
 

En çok okunan yayınlar

Kenevir İçeren Denim Giysilerin Terbiyesinde Çevre Dostu Bir Yöntem: Ozon ile Yıkama [Makale]

KENEVİR İÇEREN DENİM GİYSİLERİN TERBİYESİNDE ÇEVRE DOSTU BİR YÖNTEM: OZON İLE YIKAMA İrem PALABIYIK, Ayşegül KÖRLÜ, Gonca ÖZÇELİK Çukurova Üniversitesi Mühendislik Fakültesi Dergisi Yıl 2024, Cilt: 39, Sayı: 4, 881 - 895, 25.12.2024 https://doi.org/10.21605/cukurovaumfd.1605888 Öz Bu çalışmada kenevir lifinin denim kumaşlarda kullanımı ve ozon ağartma yöntemiyle yıkanması incelenmiştir. Ön yıkama ve ard yıkama işlemi görmüş kumaşlar AF oranı %60 olacak şekilde sert ve yumuşak su ile ıslatılıp, %25, %50, %75 ozon kapasitesinde 5, 10, 15 dakika süreyle ozonlanmıştır. Ardından yapısal özelliklerin tespiti için gramaj ve kalınlık, geçirgenlik özellikleri için hava geçirgenliği, mekanik özellikleri için yırtılma mukavemeti, estetik ve duyusal özellikleri için dairesel eğilme dayanımı ölçeri ile sertlik tayini, renk özellikleri ve sarılık indeksi tespiti için renk ölçümü gerçekleştirilmiştir. Ham denim kumaşa kıyasla yıkama işlemlerinden sonra gramaj, hava geçirgenliği ve dairesel eğilme day...

Biyodizel Üretiminde Kenevir Bitkisinin Kullanımı [Makale]

BİYODİZEL ÜRETİMİNDE KENEVİR BİTKİSİNİN KULLANIMI Dr. Elif BOZOĞLAN, Ege Üniversitesi  Conference: Erasmus International Academic Research Symposium in Science, Engineering and Architecture İzmir, Türkiye | Nisan 2019 Özet   Fosil kökenli yakıtların her geçen gün tükenmesi ve bu yakıtların kullanımı sonucu atmosferde artan sera gazı emisyonları; konvansiyonel kaynaklı enerjinin geleceği, küresel ısınma ve iklim değişikliği gibi sorunları gündeme getirmektedir. Diğer taraftan enerjinin tedarik edilmesi, sürdürülebilirliği, ulaşılabilirliği ve maliyeti, tarih boyunca insanlığı etkileyen ve şekillendiren en stratejik olgular arasında olmuştur. Bütün bu nedenler bir araya geldiğinde, yenilenebilir enerji kaynaklarından enerji üretimi için yeni sistemlerinin geliştirilmesi dünya çapında büyük önem kazanmıştır. Bu çerçevede, hayvansal ya da bitkisel kaynaklı ve henüz fosilleşmemiş olan organik maddelerden elde edilen “biyokütle” enerjisi üzerine çalışmalar giderek artmıştır. Dünyada...

Burdur'da Deneme Amaçlı Üretilen Endüstriyel Kenevir Verimiyle Memnun Etti

Burdur'un Gölhisar ilçesinde özel bir firma tarafından deneme amaçlı iki yıldır üretilen kenevirin, yüksek verim elde edilmesi üzerine sanayide kullanılması hedefleniyor. Burdur'un da aralarında bulunduğu 20 ile kenevir üretim izni verilmesinin ardından Gölhisar ilçesinde geçen yıl 10, bu yıl 17 dekar alanda ekilen kenevir verimiyle yüz güldürüyor. Üreticisi tarafından "yeşil altın" olarak nitelendirilen ve sanayide tohumu, lifi, sapı ve kökü ayrı ayrı değerlendirilen kenevir hasadına Burdur'da üretime öncülük eden firma, Ar-Ge çalışmaları yürütülerek ürünü işleyecek tesis kurmayı hedefliyor. İlçede kenevir üreten şirketin yönetim kurulu üyesi Fatih Oral, AA muhabirine, kenevir üretimi için çalışma yapan üniversitelerle görüştüklerini söyledi. İki yıldır kenevir ekimi yaptıklarına değinen Oral, bu yıl tohumluk ve liflik türlerde ayrı ayrı denemelerde bulunduklarını dile getirdi. Kenevirin ekimi sırasında bir kere gübre kullanıldığını, daha sonraki süreçte hiçbir i...

Kenevir Liflerinin Tekstilde Kullanımı | Webinar [Video]

KENEVİR LİFLERİNİN TEKSTİLDE KULLANIMI Ege Hazır Giyim ve Konfeksiyon İhracatçıları Birliği tarafından, 26 Kasım 2024 Salı günü, Tekstil Yüksek Mühendisi Hazal Dağdeviren’in konuşmacı olduğu “ Kenevir Liflerinin Tekstilde Kullanımı ” konusu üzerine düzenlenen webinar. Video Yayın Tarihi: 17 Mart 2025 Sunumdan Notlar / Görüntüler: Karşılaştırma: Pamuk - Kenevir Sunum Videosu (Dk. 32:14) Ekran Görüntüsü   Kenevirin Avantajları Sunum Videosu (Dk. 35:30) Ekran Görüntüsü   Araştırma Projesi HanfKnit Sunum Videosu (Dk. 36:52) Ekran Görüntüsü  Sürdürülebilirlik için Tasarım (Design for Sustainability)  →  Hedef Ceket Konsepti Sunum Videosu (Dk. 39:07) Ekran Görüntüsü Ürün Profili > Fonksiyonel Vücut Haritalama (Functional Bodymapping) Sunum Videosu (Dk. 39:20) Ekran Görüntüsü Gelecek Perspektifi → Döngüsel Uygunluk ve Geri Dönüşüm Sunum Videosu (Dk. 49:49) Ekran Görüntüsü "Soft Hemp" Koleksiyonu Sunum Videosu (Dk. 1:01:58) Ekran Görüntüsü Kenevir Liflerinin Te...

Kenevir, Demans Yönetiminde Umut Vaat Ediyor

Uzmanlar yeni yaptığı araştırmada kenevir bitkisinin demans hastalıklarında işe yaradığını açıkladı. Araştırmalar, Demans Belirtilerinin Azaltılmasında Kenevirin Potansiyelini Ortaya Koyuyor Bir zamanlar damgalanan ve kötülenen kenevir, artık demans belirtilerinin yönetiminde potansiyel bir tedavi seçeneği olarak değerlendiriliyor. Tıp camiasında ve demansla mücadele eden aileler arasında bu bitkinin olası yararlarına dair artan tartışmalar dikkat çekiyor. Bu değişim yalnızca toplumsal algıların dönüşümünden kaynaklanmıyor; aynı zamanda yapılan araştırmalar, kenevirin demans gibi milyonlarca insanı etkileyen rahatsızlıklara yönelik potansiyel faydalarını ortaya koyuyor. Demans, yalnızca tek bir hastalık değil; hafıza, düşünme ve sosyal becerilerde değişimlerle ilişkili semptomların bir bütünü olarak kabul ediliyor. Alzheimer en yaygın demans türü olsa da, vasküler demans ve Lewy cisimcikli demans gibi diğer türler de hastalığın yaygınlığını artırıyor. Dünya Sağlık Örgütü'ne göre dü...

Konya Kulu'da 15 Dekarlık Tarım Arazisine İlk Kez Endüstriyel Kenevir Ekimi Yapıldı

Konya’da bir ilçe daha suyu az tüketen ürüne yöneldi Konya’nın Kulu ilçesinde 15 dekarlık tarım arazisine ilk kez endüstriyel kenevir ekimi yapıldı. Düşük su tüketimi ve yüksek verimiyle dikkat çeken bu ürün, bölge çiftçisinin yeni umudu olarak görülüyor. Konya ’nın Kulu ilçesi, bölge tarımı açısından yeni bir döneme adım attı. Kulu’ya bağlı bir tarlada, 15 dekarlık alana ilçenin ilk endüstriyel kenevir ekimi gerçekleştirildi. Tarla sahibi Ahmet Öcüt’e ait alanda yapılan ekim, Kulu Anadolu Üretim ve Pazarlama Kooperatifi Başkanı Tayyip Öcüt’ün öncülüğünde ve Cumhurbaşkanlığı’nın yasal izni çerçevesinde hayata geçirildi. Endüstriyel kenevirin dekar başına 50 kilogram oranında ekildiği ve yaklaşık 100 gün sonra hasadının yapılacağı bildirildi. Kooperatif Başkanı Tayyip Öcüt yaptığı açıklamada, “Kenevir, az su tüketimi ve çok yönlü kullanım alanlarıyla geleceğin stratejik ürünlerinden biridir. Bu ekim, sadece bir başlangıç. Kulu çiftçisiyle birlikte üretimi büyütmeye, ilçemizi keneviri...

Tıbbi Kenevir Bazlı İlk İlaç Ukrayna’da Tescil Edildi

Bir İspanyol markasının (Curaleaf) oral damla şeklindeki tıbbi kenevir bazlı ilk ilacı Ukrayna’da tescil edildi. İlaç, Ukrayna eczanelerinde 2025’in başlarında görünebilir. Ukrayna Tıbbi Kenevir Derneği tarafından bildirildiğine göre 16 Ağustos 2024’te Ukrayna’da tıbbi kenevirin yasallaştırılmasına ilişkin bir yasa yürürlüğe girerek doktorların kenevir bazlı ilaçlar yazmasına olanak tanıdı. Tıbbi kenevir bazlı ilk damlaların 2025 yılının ilk yarısında eczanelerde görülmesi bekleniyor. Ukrayna Tıbbi Kenevir Derneği’nin kurucusu Gennady Şabas, “Sağlık Bakanlığı temsilcilerinin yayınladığı son verilere göre Ukrayna’da 6 milyonun üzerinde kişinin tıbbi kenevir bazlı ilaca ihtiyacı var. Başta derneğimiz olmak üzere hastalık listesini genişletmek için çalışmaya devam ediyoruz” dedi. Bu tür ilaçlar, Sağlık Bakanlığı tarafından onaylanan tıbbi kenevirin reçete edildiği hastalıklar ve durumlar listesinde yer alan hastalıkları olan hastaların kullanımına sunulacak. Bunlar arasında: kronik veya n...

Samsun'un Kenevir Dokuması Ürünlerine Büyük İlgi

[Fotoğraf: İHA] Samsun Büyükşehir Belediyesinin Gençlik Festivali’nde yer alan kenevir dokuması ürünleri Ankaralılardan yoğun ilgi gördü. Başkent Ankara'da açılışı Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’ın katılımıyla yapılan Gençlik Festivali’nde Samsun Büyükşehir Belediyesi de yerini aldı. “Tam Bana Göre Festival” adıyla gençlere yönelik gerçekleşen etkinlikte açılan Samsun Büyükşehir Belediyesi standı ziyaretçilerin ilgisini çekti. Büyükşehir Belediyesi hazırladığı stantlarda faaliyetlerini sergileyip hizmetlerini anlatırken, bölgenin yöresel lezzetlerini de ziyaretçilere sundu. Samsun Büyükşehir Belediyesi bünyesinde faaliyet gösteren Kenevir Dokuma Atölyesi’nin ürünleri Ankaralılardan büyük beğeni topladı. Doğallık ilgi çekiyor Kenevir atölyesi eğitimcisi olan Şermin Erden, “Tam Bana Göre Festivali’nin 3’üncü günündeyiz. Bizler de Samsun Büyükşehir Belediyesi olarak kenevir dokuması ürünlerimizi tanıtıyoruz. Ürünlerimize ilginin çok fazla olduğunu söyleyebilirim. Kumaşlarımız...